Veldmedewerkers ondersteunen bij De Brabantse Biodiversiteitsmonitor (BBM)

De Collectieven zetten veldmedewerkers in voor de aanvraag BBM. Zo biedt Peter Kerkhofs de helpende hand bij het opstellen van de aanvraag BBM voor het melkveebedrijf van de familie Noordman. Wij zijn benieuwd naar hun ervaringen.

Woensdag 26 mei, de zon verwent ons ook vandaag niet, maar er zit genoeg groei in de graslanden. Door de overvloedige regenval is het waterpeil gelukkig mooi bijgekomen. Dat is te zien aan de goedgevulde sloten in het beekdal van de Sterkselse Aa. 

Respectabele inzet

Wij zijn te gast bij Gerard en José Noordman, melkveehouders aan de dorpsrand van Sterksel. Gerard nam ons mee voor een tochtje langs zijn percelen. ‘Dit is er dus zo ene’, zegt Peter Kerkhofs. Hij doelt op de respectabele inzet van de familie Noordman voor biodiversiteit en landschap. Peter is één van de zeven veldmedewerkers van de Collectieven voor de Brabantse Biodiversiteitsmonitor Melkveehouderij (BBM). De veldmedewerkers ondersteunen de boeren bij het in kaart brengen van de ‘Groene Indicatoren’ voor BBM. In het geval van de Noordmannen gaat Peter ver door zijn uren heen schieten, zoveel is wel duidelijk. Toch zit de stemming er goed in, want de resultaten op de natuurvriendelijke oevers op dit perceel zijn verbluffend, nu al, slechts twee jaren na de inrichting. De kruiden lachen je tegemoet! Koekoeksbloem en kruipende boterbloem schilderen roze en gele vlekken in het soortenrijke grasland. ‘Stadium 3’ roept Peter. Wij spotten hooilandvlindertjes zoals het oranjetipje en hooibeestje, terwijl vlakbij een roodborsttapuit op de draad zit, MET JONG! Vlak voor onze voeten schiet een paartje patrijzen weg, om even verderop weer te landen. 

Waarom doet de familie Noordman mee met BBM? 
Bij de koffie hadden Gerard en Jose ons al toevertrouwd hoeveel historie er ligt op deze plek aan de Sterkselse Aa. Ook de nieuwe generatie blijft verbonden met dit land. De zonen Stef en Max, die nu al meewerken in het melkveebedrijf zien er ook hun toekomst in. ‘Je hebt zorg voor dit land, je verwacht dan eigenlijk meer waardering’. Gerard heeft goede hoop dat dat BBM een opening kan betekenen naar een betere waardering van natuurbeheer in het agrarisch bedrijf. ‘En niet alleen financieel’ bezweert Gerard. Van het publiek krijgt hij warme reacties, ‘maar juist ook waardering voor je werk bij de toegang tot pachtgronden, dat betekent veel voor je bedrijf, bij verdere extensivering.’

Favoriete vogel

‘Heb je nog tijd?’ vraagt Gerard, ‘Ik wil je graag mijn randen laten zien. Daar kun je de snoek en het driehoornig stekelbaarsje zo zien zwemmen in het heldere slootwater’. Vooruit, nog een ommetje langs de slootrand. En warempel, we worden daar begroet door een verontrust wulpenpaar. ‘Het legsel is uit’, stelt Gerard vast aan dit gedrag. ‘De kuikens zullen dan in deze percelen lopen. We moeten ook de buren inlichten i.v.m. de maaidatum!’ 

Nulmeting

‘Het in kaart brengen van de nulmeting voor het project Brabantse Biodiversiteitsmonitor is soms een uitdaging’, vertelt Peter Kerkhofs. Met een machtiging van de boer hebben de veldmedewerkers inzage in de percelen. Dat is nodig om ligging en gebruik van de percelen in kaart te brengen voor BBM. De veldmedewerkers hebben inmiddels enkele boeren bezocht. Peter kreeg de regio onder Eindhoven toebedeeld, mooi landschap met de kenmerkende kleinschaligheid.

De kop is er af!

In het gebied van Peter hebben inmiddels zeven boeren de aanvraag klaarliggen om in te tekenen. Dat vraagt nog even op en neer mailen met Nelis Klaasen, die voor Midden-Brabant het tekenwerk in SCAN verzorgt voor de aanvraag BBM. ‘Bij een aantal boeren heb je het zo in beeld’, legt Peter uit, maar voor de boer waar we vandaag zijn geldt dat bepaald niet. Kleinschalige percelen met hoekjes en randjes vragen veel aandacht en als het aankomt op het tellen van bomen en struweel, of het beoordelen van graslanden, dan is het vaak nodig om ter plaatse te gaan kijken. Peter verwacht dat hij in een enkel extreem geval wel twee dagen zou kunnen besteden aan één enkele deelnemer.

De veldmedewerkers helpen de deelnemer ook op weg met de prognose die gevraagd wordt voor zijn score over de komende drie jaren. Peter raadt de boeren aan een realistisch-optimistische prognose op te geven. Dat houdt de uitdaging erin.

Welkome aanzet

En levert het project wat op voor de boeren? Peter ziet in BBM een welkome aanzet tot een betere waardering van de inzet van de boeren voor duurzaamheid. Hij heeft deze zomer nog een vracht werk te verzetten, want 1 juli moeten alle aanvragen gedocumenteerd binnen zijn.

Gerard en Peter beoordelen het stadium van het kruidenrijk grasland aan de hand van de soorten die er voorkomen (foto: M. Leesberg)
 
Roodborsttapuit met jong (foto: P. Kerkhofs)
In het heldere slootwater kun je snoek en stekelbaarsje zo zien zwemmen (foto: M. Leesberg) 
Luid roepend leidt de wulp ons af van zijn kuikens (foto: M. Leesberg) 
De aanwezigheid van vlindertjes als het hooibeestje bevestigt de kwaliteit van het kruidenrijk grasland (foto: M. Leesberg)